Posty napisane przez: Wojciech Szot

Czytaj post
Gazeta Wyborcza, Ale Historia

[ALE HISTORIA] "Czarni niewolnicy Radziwiłłów. Za "murzynka" książę płacił 160 zł. Drogo? Koń kosztował najwyżej 200"

We wrześniu 1747 r. Hieronim Florian Radziwiłł nakazał swoim pracownikom sprowadzić z Rygi „Murzynków 24 lub 30, Murzynek też ze dwadzieścia". „Kalek nie przyjmuję". Deklarował, że za dzieci zmarłe w transporcie zapłaci „pół co za zdrowych lub ćwierć".

Po co właścicielowi Białej, jednemu z najbogatszych ludzi w Rzeczypospolitej, 50 czarnych dzieci? „Młodzież zaś dlatego mieć chcę, bym onych do różnego mógł aplikować rzemiosła na osadzenie potem niemi słobody jakiej lub przedmieścia, którego tu w Białej". (...) Czyżby Radziwiłł szukał taniej siły roboczej? Na podstawie pozostawionych przez...

Czytaj post
Gazeta Wyborcza, promocja czytelnictwa, Anna Lewandowska, Maria Deskur, Robert Lewandowski

[GAZETA WYBORCZA] "Anna i Robert Lewandowscy promują czytanie. Ale czy sami też czytają?"

nna i Robert Lewandowscy zostali twarzami kampanii promującej czytanie dzieciom. Na pytanie, czy sami czytają jakieś książki poza tymi, które mówią o nich lub zostały przez nich napisane, trudno jednak znaleźć odpowiedź. "Tata Też Czyta", pod tym hasłem wystartowała kampania promująca czytelnictwo skierowana do mężczyzn. W jej promocję zaangażowali się Anna i Robert Lewandowscy.

Lewandowscy na święcie zakochanych Kto w Polsce czyta książki? Kobiety. Według ostatnich badań Biblioteki Narodowej po książki sięga połowa kobiet, a tylko co trzeci mężczyzna. To i tak rekordowy wynik — w...

Czytaj post
wywiad, Gazeta Wyborcza, Muzeum Narodowe w Warszawie, Agnieszka Rosales Rodriguez

[GAZETA WYBORCZA] "Kogo obrazi tytuł tego obrazu? Jak dziś oglądać mistrzów z XIX w."

- Mam pytania do obrazów, bardzo intymne czasem — mówi, w wywiadzie, do którego lektury Was dzisiaj namawiam, Agnieszka Rosales Rodriguez, p.o. dyrektora Muzeum Narodowego w Warszawie.

WSZ - Zdradzi mi pani jakieś?

ARR - Ostatnio zadawałam sobie pytanie o obraz „Corona imperialis" Jacka Malczewskiego na wystawie „Arkadia". To jeden z jego najbardziej enigmatycznych obrazów. Namalowany w 1918 roku, w cyklu "Moje życie". Przedstawia korowód tułaczych żołnierzy, coś na kształt „danse macabre". Dokąd oni idą? Do jakiego domu? Czy to ziemiański dwór? Do jakiej Polski wracają? Co oznacza ten tytuł...

Czytaj post
Filia, Christine Kenneally, Joanna Krystyna Radosz

[RECENZJA] Christine Kenneally, "Piekło sierocińca", tłum. Joanna Krystyna Radosz

Nie czytajcie tej książki przed snem. Trudno się zasypia po lekturze reportażu australijsko-amerykańskiej dziennikarki Christine Kenneally. To porażająca lektura. Ale jednocześnie - warto, a nawet trzeba, bo jest tu opisanych kilka spraw, o których wiedzieć powinniśmy. Zacznijmy jednak od okładki. Nie do końca rozumiem najnowszą modę, która każe działom promocji w wydawnictwach umieszczać na okładce właściwie wszystkie podstawowe informacje o książce. “Piekłu sierocińca” towarzyszy podtytuł “Historia tajemniczych śmierci, zmowy milczenia i poszukiwania sprawiedliwości” oraz blurb...

Czytaj post
Albatros, Anna Dobrzańska, Sheena Patel

[RECENZJA] Sheena Patel, "Jestem fanką", tłum. Anna Dobrzańska

- Stalkuję w internecie kobietę, która sypia z tym samym mężczyzną co ja. I to jest pierwsze zdanie! Przyznaję - nieszczególnie miałem ochotę na lekturę “Jestem fanką” Sheeny Patel. Z okładki informowano mnie, że to opowieść o “bezimiennej narratorce”, “starszym kochanku” i “jego kochance, wpływowej influencerce”. Odkrywcze? Niezbyt. Zachęcające? Nie mnie. Ale to pierwsze zdanie przykuło moją uwagę na tyle, że przeczytałem całość i nawet przez chwilę nie myślałem, żeby zmienić lekturę. A konkurencja w miesiącu warszawskich targów książki jest wręcz mordercza. Aktualnie zasypywany...

Czytaj post
Gazeta Wyborcza, Alice Munro

[GAZETA WYBORCZA] "Alice Munro nie żyje. Wybitna kanadyjska pisarka, laureatka Nagrody Nobla, miała 92 lata"

Opowiadania Alice Munro w niezwykły sposób budowały wspólnotę czytelników. Była uważana za jedną z najważniejszych autorek krótkich form prozatorskich.

Kanadyjski dziennik "The Globe and Mail" we wtorek, 14 maja poinformował o śmierci Alice Munro, laureatki Nagrody Nobla w dziedzinie literatury za 2013 rok. Dziennik podaje, że pisarka zmarła 13 maja wieczorem w domu opieki w stanie Ontario. O śmierci poinformowała rodzina.

Alice Munro była uważana za jedną z najważniejszych autorek krótkich form prozatorskich.

Urodziła się jako Alice Laidlaw w Wingham w hrabstwie Huron w prowincji Ontario 10...

Czytaj post
Ossolineum, Nagroda im. Wisławy Szymborskiej, Agata Jabłońska, Marzanna Bogumiła Kielar, Anne Carson, Maciej Topolski, Katarzyna Szweda, Michał Sobol, Magdalena Bielska, Biuro Literackie, Nisza, a5, Znak, papierwdole

[GAZETA WYBORCZA] "Kandydatka do Nobla z Nagrodą im. Szymborskiej. Poznaliśmy też nominacje dla polskich autorów" - nominacje do Nagrody im. Wisławy Szymborskiej 2024

Nagroda im. Wisławy Szymborskiej dla najlepszego tomu poezji przełożonego na język polski w latach 2022-2023 powędrowała do Anne Carson i jej tłumacza, Macieja Topolskiego. Jury postanowiło wyróżnić tom "Autobiografia czerwonego" wydany nakładem Ossolineum! Poznaliśmy też polskie nominacje do Nagrody im. Wisławy Szymborskiej. - To są książki ciut niewygodne, ale nie chodzi o nagradzanie książek, które łatwo przylegają — mówiła podczas konferencji prasowej Anna Marchewka, członkini jury. Nominowani to: - Magdalena Bielska, "Poradnik dla niedawno zmarłych", wyd. a5 - Agata...

Czytaj post
Wydawnictwo Poznańskie, Kaja Gucio, blurb, Abdulrazak Gurnah

Abdulrazak Gurnah, "Nad morzem", tłum. Kaja Gucio - blurb

Za każdym razem, gdy widzę nową książkę Gurnaha, przypominam sobie ten dzień, gdy po raz pierwszy w redakcji usłyszeliśmy - z ust sekretarza Szwedzkiej Akademii - nazwisko Gurnaha. Konsternacja to mało powiedziane. Niemal nikt nic nie wiedział. Dzwoniłem do pewnej profesorki zajmującej się "afrykańską" literaturą, która zakomunikowała mi, że może wieczorem coś mi opowie o laureacie Nobla, bo "ma to gdzieś w notatkach". Cóż… miałem godzinę do zamknięcia wydania gazety. To była jazda.

Mimo początkowych wątpliwości, Gurnah okazał się szwedzkim trafem w dziesiątkę. Tamtejsi akademicy odkryli...

Czytaj post
Gazeta Wyborcza, Muzeum Narodowe w Warszawie

[GAZETA WYBORCZA] "Matejko w świecie SuperThingsów. Co robi ta naga pani obok sandałów tych kilku panów"

W Muzeum Narodowym w Warszawie opiekun z dzieckiem czuje się jak na bitwie. Czyhają na niego Krzyżacy, martwe nagie kobiety i Śmierć wkładająca palce w oczy starca. Znikąd pomocy.

- Wuuujek, a którzy to nasi? - na widok "Bitwy pod Grunwaldem" Jana Matejki pięcioletni Olek od razu przechodzi do konkretów. 

Pod gigantycznych rozmiarów płótnem spędziliśmy pół godziny, zastanawiając się m.in. czy w Polsce doby Jagiełły były dzikie koty (prawy dolny róg obrazu), czym różni się strzelba od pistoletu i kto tu jest „nasz", a kto „obcy". Bawiliśmy się całkiem udanie, zwłaszcza że przed nami była perspektywa lodów.

Czytaj post
Czytelnik, Książka Tygodnia, Pasje, Yasanuri Kawabata, Mikołaj Melanowicz, Anna Zielińska-Elliott

[KSIĄŻKA TYGODNIA] Yasanuri Kawabata, "Tancerka z IzU. Opowiadania", tłum. Mikołaj Melanowicz i Anna Zielińska-Elliott

Są lektury, które stają się przygodą. Jedną z takich niezwykłych przygód w moim życiu jest lektura tekstów - powieści, opowiadań i esejów - Yasunariego Kawabaty, zmarłego w 1972 roku japońskiego noblisty. Do tej przygody chciałbym Państwa dzisiaj zaprosić, a okazja jest znakomita - nakładem Czytelnika ukazał się zbiór opowiadań Kawabaty “Tancerka z Izu” w przekładzie Mikołaja Melanowicza i Anny Zielińskiej-Elliott. Dlaczego warto? Powodów jest kilka. Zacznijmy od prozaicznego. Noblistów warto czytać. Cokolwiek byśmy nie myśleli o niektórych wyborach szwedzkich akademików, to lista...