Posty o gatunku literackim: non-fiction

lektury szkolne, Gazeta Wyborcza, komentarz

[GAZETA WYBORCZA] "Mickiewicz zostaje. Ale czas zrobić miejsce dla Barysa" - komentarz

"Bogurodzica", "Lalka", "Wesele" i "Pan Tadeusz" – to cztery utwory, które – według propozycji zmian w podstawie programowej – uczniowie szkół ponadpodstawowych mieliby obowiązkowo przeczytać w całości.

Dokonana przez ekspertów Instytutu Badań Edukacyjnych propozycja zmian w podstawie programowej wzbudziła kontrowersje. Czy nie za daleko idziemy w obniżaniu wymogów? Co z literaturą, która tworzy wspólny kod kulturowy? Co z Mickiewiczem i Słowackim?

W takich sytuacjach zawsze radzę wziąć głęboki oddech i poczekać na decyzje Ministerstwa Edukacji, bo oczywiste jest, że propozycje reform są bardziej progresywne niż ich finalny kształt.

Gazeta Wyborcza, rynek książki, Unia Literacka, Porozumienie Wydawców

[GAZETA WYBORCZA] ""Nie podnoście Polakom cen książek". Tylko kto naprawdę za nie odpowiada?"

"Nie podnoście Polakom cen książek". Kampanię pod takim hasłem uruchomiła grupa wydawców, w tym między innymi Znak, Prószyński i s-ka, Zysk czy Pauza. Wydawcy przekonują czytelników, że gdy wejdzie w życie ustawa o książce "mogą zapłacić nawet 15 zł więcej za książkę". Zdaniem wydawców, w efekcie ustawy "za 100 zł kupimy dwie książki zamiast trzech" a "na nowości w serwisach z e-bookami i audiobookami będziemy czekać nawet rok". *** Czy to prawda? W komentarzu znajdziecie namiar na tekst, w którym mówię: sprawdzam *** – O tym, ile książek czytelnik będzie mógł kupić za 100...

Wytwórnia, Gazeta Wyborcza, Paweł Sztarbowski, wywiad

[GAZETA WYBORCZA] "Rośliny pomogły mi przetrwać. Zamiast iść do sądu, napisałem książkę" - rozmowa z Pawłem Sztarbowskim

- Ministra kultury wystawiła do wiatru mnie, komisję konkursową, pracowników, ale też w jakiś sposób samą siebie, bo w trakcie zmieniła zasady procedury, którą przecież sama wymyśliła. To nie było dla mnie łatwe. Dobrze, że pytasz o to w kontekście roślin, bo między innymi to właśnie one pomogły mi wtedy przetrwać psychicznie. Zamiast iść do sądu i tracić energię na przepychanki, zacząłem wtedy pisać... *** Z Pawłem Sztarbowskim, obecnie m.in. kierownikiem literackim Teatru Jaracza w Łodzi, rozmawiam o książce, roślinach, teatrze i chyba trochę o życiu. Rozmowę znajdziecie w moim miejscu pracy.

Marcin Wicha, Gazeta Wyborcza, Nagroda Literacka Nike, Maniucha Bikont

[GAZETA WYBORCZA] "Wyjątkowy hołd dla Marcina Wichy podczas gali Nike"

Wyjątkowy hołd dla Marcina Wichy podczas gali Nagrody Literackiej Nike. *** "Śledziłam wszystko, co robił. Wszystko, co pisał, trafiało do mnie i rezonowało po stokroć. Ryczałam po jego śmierci jak po śmierci przyjaciela i brakuje mi go jak przyjaciela", napisała czytelniczka "Wyborczej" po śmierci Marcina Wichy. Wybitny pisarz, eseista i projektant wyróżniony m.in. Nagrodą Literacką "Nike" zmarł w styczniu 2025 roku. Podczas finałowej gali 30. edycji Nagrody Literackiej “Nike" w wyjątkowy sposób upamiętnimy Wichę. Na scenie Biblioteki Uniwersyteckiej wystąpi Maniucha Bikont...

Bolesław Prus, Gazeta Wyborcza, film, Paweł Maślona, Maciej Kawalski, Lalka, ekranizacja

[GAZETA WYBORCZA] "Jak dla mnie Prus może się w grobie przewracać. Czy dobra ekranizacja musi być wierna?"

Dobra ekranizacja odkleja się od swojego oryginału i żyje własnym życiem. Piszę dzisiaj w moim miejscu pracy o dwóch "Lalkach", "Misery" Kinga i przekładaniu jednego świata do drugiego. *** Z radością oglądałem serialową "Lalkę", a problem dostrzegałem nie po stronie dzieła, lecz po własnej. Otóż najtrudniejsze były dla mnie momenty, gdy serial zbliżał się do pierwowzoru. Gdy Wokulski naprawdę mówił Wokulskim, a Rzecki – Rzeckim. I gdy nagle, z jakiegoś nieznanego mi powodu, wypowiedź zaczynająca się od wiernego cytatu z Prusa kończyła się Demirskim (czasem aż nadto czuć w...

Gazeta Wyborcza, promocja czytelnictwa, Singapur

[GAZETA WYBORCZA] "Zapłacą za czytanie książek. Singapur testuje nowy sposób na czytelnictwo"

Największym wyzwaniem "promocji czytelnictwa" nie jest mówienie o pozytywnych skutkach sięgania po książki do osób, które je czytają.

Największym wyzwaniem jest przekonanie nieczytających, żeby zmienili swoje codzienne nawyki. Jak dotrzeć do nieczytających?

Singapur postanowił zrobić to w sposób iście kapitalistyczny: płacąc obywatelom za czytanie. Idiotyzm? A może w świecie, gdzie pieniądz (i zakupy) bywa jedyną motywacją, nie ma innego wyjścia?

Zanim powiecie, że singapurskie władze oszalały, uspokoję was. Cała akcja to odrobinę żartobliwa sztuczka, która ma zachęcić do spędzania czasu z książkami.

Marginesy, Maria Jaszczurowska, Charles Spencer, Diana Wierzbicka, Gazeta Wyborcza

[GAZETA WYBORCZA] ""Wkrótce o niej zapomnimy". Książka brata Diany już wzbudza kontrowersje"

Brat Diany opisał rodzinne rozmowy i ostatnie dni księżnej. Jedna z jego relacji wywołała reakcję Pałacu.

"Hrabia Spencer przerywa milczenie". Tak w połowie sierpnia krzyczały nagłówki brytyjskich tabloidów. Informacja o premierze książki Charlesa Spencera "Łabędzi śpiew. Diana, moja siostra" wzbudziła sensację.

"W związku z 30. rocznicą tragicznej śmierci Diany znów zostałem zasypany prośbami o wywiady dotyczące mojej siostry" – napisał w komunikacie Spencer. – "To przekonało mnie, by raz na zawsze zapisać własne myśli i wspomnienia, zamiast po raz kolejny z dyskomfortem czytać opinie...

wywiad, Radosław Romaniuk, Gazeta Wyborcza, Nagroda Literacka Nike

[GAZETA WYBORCZA] "Juror Nike: Chyba jeszcze nigdy obecność Twardocha w finale nie była tak mocno uzasadniona" - rozmowa z Radosławem Romaniukiem

Kto ma największe szanse w tym roku na Literacką Nagrodę Nike? O książkach, które znalazły się w finale nagrody zapytałem, Radosława Romaniuka. *** . Romaniuk: W tym roku mamy jedną debiutancką książkę, "Zmartwychwstanki" Doroty Grabek. To zbiór opowiadań pozbawiony wad debiutu. Czuje się w nim świeżość, energię pisarską, indywidualny głos. To zresztą cecha wspólna całej "siódemki" Nike. Autorami i autorkami tych książek są niezwykłe osobowości twórcze. (...) Przyznaję, że zawsze mam wątpliwości wobec pisania biografii tak, jakby miały być one kluczem do współczesności....

Czarne, Marginesy, W.A.B, Szczepan Twardoch, Agora, Anna Bikont, Zyta Rudzka, Weronika Murek, Justyna Kulikowska, Nagroda Literacka Nike, WBPCiAK, Dorota Grabek, Krzysztof Łapiński

[GAZETA WYBORCZA] "Nike 2026. Kto jest w finale najważniejszej polskiej nagrody literackiej?"

Finaliści i finalistki 30. edycji Nagrody Literackiej Nike to… - Anna Bikont, “Nie koniec, nie początek”, wyd. Czarne - Dorota Grabek, “Zmartwychwstanki”, wyd. Czarne - Justyna Kulikowska, “Wnyki dla światła”, wyd. WBPCiAK - Krzysztof Łapiński, “Najmądrzejszy. Biografia Sokratesa”, wyd. Agora - Weronika Murek, “Urodziny”, wyd. Czarne - Szczepan Twardoch, “Null”, wyd. Marginesy - Zyta Rudzka, “Tylko durnie żyją do końca”, wyd. W.A.B *** Gratulacje! Więcej o książkach, które znalazły się w finale - piszę w moim miejscu pracy. My za chwilę zaczynamy tradycyjną...

Wydawnictwo Poznańskie, wywiad, Książki. Magazyn do czytania, Robert Macfarlane, Sławomir Królak

[Książki. Magazyn do czytania"] "Robert Macfarlane: W Anglii i Walii nie mamy ani jednej rzeki w dobrym stanie. Wszystkie są chore"

Wojciech Szot: „Kopiąc przyszłe gniazdo, które pomieścić ma żółwie jaja, płaczę po cichu, topiąc łzy w piasku". Niewiele scen tak mnie poruszyło jak twoja opowieść o ludziach, którzy pomagają w narodzinach żółwi morskich na wybrzeżu w Indiach. Robert Macfarlane: Działo się to w Ćennaju [Madras], mieście trzech rzek. W wodach morskich nieopodal miasta żyją morskie żółwie oliwkowe. Raz w roku samice wychodzą na plaże, wykopują gniazdo i składają nawet setkę jaj. Ale plaże, które kiedyś były dla nich bezpieczne, dziś pełne są szykan: maszyn rolniczych, ludzi, psów. Wiele żółwic nie...