Posty w kategorii artykuły

Czarne, Kasper Bajon, Znak, Korporacja Ha!art, Wydawnictwo Krytyki Politycznej, Timof Comics, Aleksandra Paszkowska, Anna Bikont, Nagroda im. Ryszarda Kapuścińskiego, Zbigniew Rokita, Antonina Tosiek, Emily Carrington, Jan Dzierzgowski, Tomasz Kwiecień, Gazeta Wyborcza, Myrosław Łajuk, Patrick Radden Keefe, Maciej Piotrowski, Nicola Lagioia, Joanna Czeczott

[GAZETA WYBORCZA] "10 najlepszych książek reporterskich. Oto nominacje do Nagrody im. Ryszarda Kapuścińskiego"

Dziesięć najlepszych reportaży minionego roku? Jury Nagrody im. Ryszarda Kapuścińskiego wybrało nominowanych do nagrody. Nominowani: - Kasper Bajon, “Poznań kolonialny”, wyd. Czarne - Anna Bikont, “Nie koniec, nie początek”, wyd. Czarne - Emily Carrington, “Nasz mały sekret”, tłum. Wojciech Jędrak, wyd. Timof comics - Joanna Czeczott, “Cisza nad stepem”, wyd. Czarne - Patrick Radden Keefe, “Głowa węża”, tłum. Jan Dzierzgowski, wyd. Czarne - Nicola Lagioia, “Cia amore, ciao”, tłum. Tomasz Kwiecień, wyd. Czarne - Myrosław Łajuk, “Bachmut”, tłum. Maciej Piotrowski,...

Zadie Smith, William Harison Ainsworth, Międzynarodowy Dzień Pisarzy i Pisarek

Międzynarodowy Dzień Pisarzy i Pisarek 2026

A dzisiaj święto. Międzynarodowy Dzień Pisarzy i Pisarek. Kilka zdań zatem. *** Wiktoriański pisarz William Harison Ainsworth, bohater - dodajmy, że niezbyt pozytywny - powieści Zadie Smith "Oszustwo", miał powiedzieć kiedyś takie zdanie: "To nie jest tak, że każdego dnia siedzisz i myślisz: »piszę okropną powieść«. Okropne powieści po prostu »się przytafiają«. O tym, że przytrafiły się tobie, dowiadujesz się po fakcie". Zadie Smith przypomina o tym zdaniu w eseju "Jak pisałam »Oszustwo«" wydanym właśnie po polsku w przekładzie Justyna Hunia. Pisze Smith, że choć kiedyś się...

Gazeta Wyborcza, Marie NDiaye, Ia Genberg, Międzynarodowy Booker, Daniel Kehlmann, Shida Bazyar, Gabriela Cabezón Cámara, Anjet Daanje, Mathias Énard, Rene Karabasz, Ana Paula Maia, Matteo Melchiorre, Shahrnush Parsipur, Olga Ravn, Yang Shuang-zi

[GAZETA WYBORCZA] "Od epickich powieści po intymne historie. Znamy nominacje do Międzynarodowego Bookera"

Shahrnush Parsipur, legendarna irańska pisarka znalazła się wśród nominowanych do tegorocznego Międzynarodowego Bookera. Za angielski przekład swojej najbardziej znanej powieści, "Kobiety bez mężczyzn", która ukazała się po polsku szesnaście lat temu (tłum. Faridoun Farrokh). Wśród tegorocznych nominowanych do Międzynarodowego Bookera wielu starych i nowych znajomych, ale też kilka zaskoczeń. Mam nadzieję, że ktoś niedługo wyda ostatnią powieść Daniela Kehlmanna, o której entuzjastycznie opowiadał mi jakiś czas temu Alberto Manguel. Powieść austriacko-niemieckiego pisarza jest...

podcast, Literatura ze środka Europy, Marcin Piotrowski

Podcast - Literatura ze środka Europy

- Paulo Coelho był dla mnie ważnym pisarzem - mówię w podcaście Marcina Piotrowskiego “Literatura ze środka Europy”.

Szot: - To może brzmieć strasznie dla wielu, ale Coelho był pisarzem, z którym spotkałem się mając kilkanaście lat. Pisał ładnie i dawał mi nadzieję, że mogę zrozumieć ze świata trochę więcej, niż rozumiem. Myślałem, że to jest poznanie naddatku nad moim światem. Nie był to świat bardzo atrakcyjny. Jednak okazało się, że Coelho kłamał.

Dawno nie miałem takiej okazji, żeby porozmawiać o czytaniu, gdzie to nie ja jestem pytającym, ale pytanym.

Mówię o książkach, które były dla...

Olga Tokarczuk, Gazeta Wyborcza, Dublińska Nagroda Literacka

[GAZETA WYBORCZA] "Olga Tokarczuk z szansą na 100 tysięcy euro. Ogłoszono nominacje do prestiżowej nagrody"

Powieść polskiej noblistki wśród nominowanych do jednej z najciekawszych i najhojniejszych nagród literackich na świecie. Zobacz, które tytuły już przeczytasz po polsku.

Zaczynamy sezon nagród literackich. Kapituła Dublińskiej Nagrody Literackiej ogłosiła długą listę nominowanych tytułów. To nagroda o mniejszej sławie niż Booker czy Pulitzer, a jednak jedna z najciekawszych na świecie. Powody są dwa.

Po pierwsze, w przeciwieństwie do większości nagród literackich, zgłoszenia nie pochodzą od wydawnictw, ale od bibliotek. Książki wskazuje 86 bibliotek z 36 krajów. Wśród nich jest również polska...

Gazeta Wyborcza, Taco Hemingway, Główny Inspektor Farmaceutyczny

[GAZETA WYBORCZA] ""To jest silny proszek, więc nie mogę dać". Czy Taco Hemingway zmieni treść piosenki?"

Jeśli artysta nie miał takiego zlecenia, to prowadzi niedozwoloną reklamę" - napisał Główny Inspektor Farmaceutyczny. Raperowi grozi wysoka kara.

"Latarnie wszędzie dawno zgasły", siódmy album w dorobku Taco Hemingwaya, jednego z najpopularniejszych polskich raperów, ukazał się (w wersji cyfrowej) w grudniu 2025 roku. Jak pisał w "Wyborczej" Franciszek Badziak, to "miejska opowieść o stolicy, melanż nostalgii i ostrych tekstów".

"Latarnie…" zachwyciły fanów rapera. Album natychmiast trafił na pierwsze miejsce najczęściej słuchanych płyt w serwisach streamingowych, a Taco Hemingway ogłosił...

Gazeta Wyborcza, Grand Egyptian Museum, muzeum

[GAZETA WYBORCZA] "Byłem we właśnie otwartym, najdroższym muzeum świata. Warto!"

„Dlaczego mamy tu posąg Ramzesa? Bo był za ciężki, żeby Brytyjczycy go wywieźli" – żartuje Rami, przewodnik w Grand Egyptian Museum.

Pojechałem do Kairu zobaczyć najdroższe i największe muzeum świata.

***

Jesteśmy u podnóża Wielkich Schodów, wysokiej na sześć pięter galerii, w której ustawiono kilkadziesiąt monumentalnych posągów. Faraoni i urzędnicy. Bogowie i ubóstwione zwierzęta. Dla osób, które nie chcą się wspinać, zamontowano schody ruchome, jest i przeszklona winda.

Jadąc na górę, mijamy wejście na wystawę „GEM dla dzieci" (osobne bilety). Tutaj jeszcze mamy siłę fotografować się z Ozyrysem.

Czarne, W.A.B, Paweł Sołtys, Agora, Jerzy Andrzejewski, Marcin Wicha, Hanna Pasierska, Instytut Mikołowski, Ilaha Karimova, Jerzy Koch, Gazeta Wyborcza, Kaja Gucio, Thomas Mann, Lottie Hazell, Anna Synoradzka, Lulu Miller

[GAZETA WYBORCZA] "Prezenty 2026? Już w styczniu mam książkę, którą podaruję bliskim"

A wiecie, że już mam prezent na Święta? Nie żartuję. Otóż znalazłem książkę, w której jest wszystko to, co kocham w książkach.

Nie, to nie "Buddenbrookowie" w świetnym przekladzie Jerzego Kocha.

Naczytałem się więc sprawozdaję.

***

Co za czasy, żeby być żywym. W świecie, gdzie Trump chce najechać Grenlandię, bo nie dostał Pokojowej Nagrody Nobla, czytanie pomaga przetrwać. Dlatego w ostatnich tygodniach czytałem bardziej namiętnie — i nie przerażały mnie książki powyżej 500 stron. W gąszczu nowości znalazłem też książkę, która na pewno trafi do mojego zestawienia najlepszych książek roku.

Zaczyn...

Gazeta Wyborcza, komentarz

[GAZETA WYBORCZA] "Po co muzea? Kupujcie obrazy! Czyli, jak wyborcy Konfederacji dyskutują o kulturze"

Po co muzea? Kupujcie obrazy! Po co biblioteki? "Kultura jest dookoła, wystarczy ją zakupić" Takie pomysły mają fani Konfederacji. Na serio. *** "Twój pomysł na lepszą Polskę". Tym hasłem Konfederacja zaprasza do współtworzenia jej programu wyborczego. Po kilku dniach od uruchomienia specjalnego serwisu, w którym każdy może zaproponować "propozycję reformy", znalazło się w nim niemal 4 tysiące pomysłów. Można je oceniać i komentować. Zaciekawiło mnie, co zwolennicy Konfederacji chcieliby zmienić w kulturze. Nie spodziewałem się wiele - na szczęście dla polskiej...

Ale Historia, Józef Wilczek

[ALE HISTORIA] "Żona powinna unikać wszystkiego, co do zazdrości pobudza. Bo żona jedynie do męża należy"

- "Mąż może być skąpym, upartym, gwałtownym, porywczym i innym wadom podległym", dlatego żona powinna przygotować się, by „to wszystko znieść mogła, bo gdzieź męża może znaleźć bez ale" - tak radził 150 lat temu młodym małżeństwom krakowski kanonik. *** Był rok 1879 gdy ksiądz Józef Wilczek poczuł, że jego ziemska droga dobiega końca. Zdjęty ciężką chorobą 74-letni były dziekan wydziału teologicznego na Uniwersytecie Jagiellońskim miał tylko jedno marzenie: by przyszłe pokolenia zapamiętały go jako wybitnego i oryginalnego mówcę. W tym celu niemal na łożu śmierci, przygotował wybór...