- Gdybyś miał nieograniczony budżet, to jaki zespół chciałbyś usłyszeć w oprawie muzycznej gali Nike? - zapytałem Michała Sołtysiaka, prezesa Fundacji Nike. *** Wojciech Szot: Nagroda Literacka "Nike" zostanie w tym roku przyznana po raz trzydziesty. Jaka była jej geneza? Michał Sołtysiak, prezes Fundacji Nike: Wersji jest kilka, słyszałem o przynajmniej trzech. Najbliższa prawdy jest taka, że Henryka Bochniarz, wówczas prezeska Polskiej Rady Biznesu, przyszła do Adama Michnika z propozycją utworzenia nagrody. Zainspirowała ją nagroda Bookera i uznała – a była to połowa lat 90. –...

– Nike to zobowiązanie ogólnopolskie – mówi mi Witold Bereś, przewodniczący kapituły Nagrody Literackiej Nike. Porozmawialiśmy. WSZ – Wśród tegorocznych nominacji znalazły się zarówno debiuty, jak i dzieła uznanych twórców. Niektóre z nich rzeczywiście czyta się jak gotowe scenariusze filmowe. Który z tych tytułów jest dla ciebie czymś w rodzaju "odkrycia"? WB – Powiem, ale chciałbym, żeby wszyscy czytający naszą rozmowę wiedzieli, że to, co mówię, to moje bardzo subiektywne odczucie. Odczucie, które jest aktualne teraz, ale może ulec zmianie za kilka dni. To dwie niezwykłe...

- Odkąd płód słyszy, może przetwarzać dźwięki mowy. Dociera do niego to, co mówi matka, ale też dźwięki wydawane przez otoczenie, chociaż słyszy je w wodach płodowych i przez tkanki matki trochę inaczej niż my - mówi prof. Ewa Haman z Uniwersytetu Warszawskiego. *** Ewa Haman - Amerykańskie badania eksperymentalne w latach 80-tych zeszłego wieku pokazały, że noworodki mogą pamiętać frazy, które słyszały jeszcze "w brzuchu". Wojciech Szot - Jak to zbadano? EH – Poproszono matki, by – jeszcze będąc w ciąży – czytały na głos fragmenty wierszy Dr. Seussa. Okazało się, że noworodki...

– Sama jestem wstrząśnięta tym, że spędziłam ćwierć życia nad jedną książką - mówi Kiran Desai.

Desai - W tym czasie narodziło się w mojej głowie wiele historii, które pewnie wykorzystam w kolejnych książkach. Ale jednocześnie muszę przyznać, że ani przez chwilę nie miałam poczucia, że chcę porzucić temat, nad którym pracuję, czyli tytułową samotność.

Teraz się martwię, że mam już 55 lat i nie powinnam spędzić kolejnych 20 na pisaniu następnej książki.

***

"Samotność Sonii i Sunny'ego" (przeł. Jerzy Kozłowski), nowa powieść Kiran Desai, laureatki Bookera z 2005 roku za „Brzemię rzeczy...

Aleksandra Boćkowska - Mój tata poradził mi kiedyś, żebym zamiast „obuwie zmienne", mówiła „kapcie". I to jest moja dewiza. Zamiast dwóch zdań, jedno. Zamiast kilku przymiotników, jeden. Zamiast „restrukturyzacja" – „zmiany", „miał", a nie „posiadał" i tak dalej. Tata, a w wielu sprawach jest dla mnie wzorem, zawsze chwalił się, że pracę magisterską napisał na 35 stron. *** Wojciech Szot: Jesteś autorką książki reporterskiej "Gdynia. Pierwsza w Polsce", poświęconej Gdyni. Teraz przyszedł czas na Bielsko-Białą. Skąd ten wybór? Aleksandra Boćkowska: Pomysł na „Mozaikę" wyszedł od...

- Moja stylizacja jest maską, która daje mi poczucie bezpieczeństwa *** Małgorzata Oliwia Sobczak znalazła się w czołówce najchętniej czytanych autorów wg badania Biblioteki Narodowej. Po Katarzynie Bondzie to pierwsza polska autorka kryminałów na tej liście. Pomyślałem, że chciałbym Sobczak poznać. *** WSZ - Zbliżasz się do miliona sprzedanych egzemplarzy. Jak się do tego dochodzi? MOS - Nie wiem. Może po prostu trzeba kochać to, co się robi? Nigdy nie kalkulowałam, a moja pierwsza książka sprzedała się w nakładzie ledwie przekraczającym tysiąc egzemplarzy. Dalej nie...

Po co nam biblioteki, jak się zmieniły w ostatniej dekadzie i jak budują społeczności? O tym rozmawialiśmy w audycji Karoliny Korwin-Piotrowskiej “Nowy wspaniały świat”. Jestem tam w doborowym towarzystwie Karoliny Karasińskiej (mazowiecka bibliotekarka roku 2025), Iwony Kosewskiej (dyrektorka biblioteki centrum kultury w Bodzanowie) i Łukasza Załęskiego, dyrektora Książnicy Pruszkowskiej.

Wojciech Szot, redaktor prowadzący „Książki. Magazyn do czytania”, rozmawia z Bernadettą Darską, profesorką na Uniwersytecie Warmińsko-Mazurskim w Olsztynie, krytyczką literacką i literaturoznawczynią.

W 2010 roku ustanowiona została Nagroda im. Ryszarda Kapuścińskiego za najlepszy reportaż literacki. Od tego czasu, przez kilkanaście edycji, wyznacza ona kierunki i pokazuje najciekawsze trendy tego gatunku. Czym stał się reportaż w XXI wieku?

Wojciech Szot pyta też Bernadettę Darską o jej książkę reporterską „Republika ludzi młodych. Opowieść o nowym człowieku”, która już niedługo ukaże się w księgarniach.

“Ona kaszląca, słaba, On skurczony we dwoje”. Czyli Kurzojady i Zdaniem Szota w jednym studiu. Jak to się skończyło? To trzeba zobaczyć. *** - Jako recenzentka unikam autofikcji. I książek osób, które znam, bądź znałam, gdyż kończyło się to dla mnie źle - mówi Olga Wróbel, Kurzojady. Wróbel: - Nie mam w sobie hamulca, który by sprawił, że nie pojechałabym po czyjejś książce tylko dlatego, że tę osobę znam. Wielokrotnie kończyło się to dla mnie nieprzyjemnie. Muszę dodać, że sama autofikcja bardzo mnie interesuje. Na przykład taka Zofia Bystrzycka i jej książka z lat 70. XX...

Mam dla Was opowieść o miłości. *** – Syn mojego brata miał trzy lub cztery lata, gdy siedział na kolanach u babci. – A co ty tu masz, babciu – zapytał, widząc tatuaż obozowy. Mama odpowiedziała, że była niegrzeczna i ktoś jej coś takiego namalował. Czy można było inaczej? Tu chyba nie ma dobrej odpowiedzi. Mówi te słowa Małgorzata Wryk, filolożka i tłumaczka, której ojciec, Edward Serwański, prawnik i historyk, podczas II wojny światowej działał w podziemiu, był emisariuszem Biura Zachodniego Delegatury Rządu na Kraj i brał udział w powstaniu warszawskim. Po wojnie siedział w...