Posty w kategorii artykuły

Czytaj post
Wojciech Szot, Zdaniem Szota

10 lat pisania

– A może by tak napisać coś o tym, co przeczytałem… Dokładnie 10 lat temu przekułem myśl w działanie. Nie miałem pojęcia dokąd mnie to zaprowadzi. Ani ambicji, by prowadziło w jakimś określonym kierunku. Na drodze do dnia dzisiejszego wydarzyło się wiele. Było codzienne pisanie o książkach, współpraca z Kurzojady, a następnie własne miejsce w sieci, które znacie jako Zdaniem Szota. Pięć lat po pierwszym zdaniu pojawiła się na mojej drodze “Gazeta Wyborcza”, a nie tak dawno “Książki. Magazyn do czytania”. Była to droga przez setki rozmów, spotkań i wydarzeń. Przez momenty pełne...

Czytaj post
Tadeusz Baranowski, zmarli

Tadeusz Baranowski (1945-2026)

Tadeusz Baranowski (1945-2026) *** Słoń: Rozmyślam nad tym, jak to jest, że o ile mogę zasłonić ten oto fortepian, o tyle sam siebie w żaden sposób nie mogę zafortepianić. Bąbelek: Przyjacielu, czym ty się martwisz!!!!! Twoje kłopoty wydają się mizerne w porównaniu z kłopotami wiewiórki, która nie może zawiewiórczyć fortepianu, siebie zafortepianić, nie mówiąc już o zasłonieniu fortepianu przez wiewiórkę… Oto przykład twojej korzystnej sytuacji. Tutaj możesz zasłonić trąbkę, a potem na niej zatrąbić, albo zasłonić bęben, a później na nim zabębnić. Słoń: Czyli, że w zasadzie mogę...

Czytaj post
Magdalena Moltzan-Małkowska, Gazeta Wyborcza, Henry James, Prószyński i S-ka

[GAZETA WYBORCZA] "5 książek, które zaprowadzą nas w sam środek smutku, hipokryzji, dziwnej miłości. W sam środek Ameryki"

Pięć książek, które zaprowadzą nas w sam środek smutku, hipokryzji, dziwnej miłości. W sam środek Ameryki. We wspaniałym gronie Magdalena Parys, Artur Domosławski, Michał Olszewski i Adam Leszczyński polecamy książki, dzięki którym odkryjesz Amerykę. Z dziesiątków pomysłów, wybrałem "Daisy Miller" Henry'ego Jamesa, powieść wydaną w w 1878 roku, która była jego pierwszym wielkim sukcesem. Akcja książki zaczyna się w niewielkim Vevey w Szwajcarii, w którym „znajduje się niezwykle komfortowy hotel". Taki, co to wyróżnia się od „parweniuszowskich sąsiadów atmosferą luksusu, a zarazem...

Czytaj post
Nagroda im. Wisławy Szymborskiej, Gazeta Wyborcza, Marta Eloy Cichocka, Raúl Zurita

[GAZETA WYBORCZA] "Pisał wiersze na niebie i w piaskach pustyni"

Raul Zurita wygląda jak prorok lub ateński filozof. Jednak ten brodaty, dostojny mężczyzna jest jednym z największych skandalistów w literaturze XX wieku.

***

11 września dla Chilijczyków wydarzył się w 1973 roku. Tego dnia grupa wojskowych pod dowództwem generała Augusto Pinocheta i – jak się okazało po latach – wsparciu CIA, dokonała zamachu stanu i przejęła władzę w Chile. Urzędujący prezydent, Salvador Allende prawdopodobnie popełnił samobójstwo, a Pinochet i jego przyboczni rozpoczęli wymierzoną w opozycję kampanię terroru.

Zamordowano ponad 3 tysiące osób. Ciał ponad tysiąca nigdy nie...

Czytaj post
wakacje, Książki. Magazyn do czytania, Gazeta Wyborcza, Thomas Mann

[KSIĄŻKI. MAGAZYN DO CZYTANIA] "Gdzie niemieckie dzieci utrudniały życie francuskim bonom. Podróże śladami legendarnego pisarza"

A może by tak ruszyć śladami ulubionego pisarza? Albo ukochanej książki? Kto z miłośników czytania nie miał takiej pokusy? Szlaków inspirowanych literaturą znajdą Państwo setki. Można zwiedzać Wrocław śladami Wojaczka, można też wybrać się za granicę, choćby do Stambułu, i wstąpić do założonego przez Orhana Pamuka Muzeum Niewinności, które opowiada o bohaterach romansu o tym samym tytule. Podróż, o której marzę i którą po części realizuję, to podróż śladami Thomasa Manna, pisarza, którego twórczość zawsze była ważna dla czytelników, a w ostatnich latach przeżywa zasłużony...

rynek książki, Gazeta Wyborcza

[GAZETA WYBORCZA] "TikTok zrobił więcej niż program za 635 mln". Czy Tusk uratuje czytelnictwo?

Zamiast 30 milionów dotacji dla bibliotek, zaledwie 10. A to zapewne dopiero początek "oszczędności". Z jednej strony nasi rządzący bardzo lubią się chwalić czytelnictwem i jego nawet minimalnym wzrostem. Z drugiej, nie udało się Ministerstwu Kultury przekonać własnego rządu do kontynuacji programu wspierającego czytelnictwo. *** Gdy rok temu podsumowywano Narodowy Program Rozwoju Czytelnictwa na lata 2021-2025, jego kontynuacja była oczywistością. Dziś już nie jest. Wprowadzony za rządów PiS Narodowy Program Rozwoju Czytelnictwa 2.0 (NPRCz 2.0) kosztował budżet centralny...

Małgorzata Szejnert, Gazeta Wyborcza, Nagroda Literacka M. st. Warszawy

[GAZETA WYBORCZA] "Jej reportaże czyta się jak świetne powieści. Polecam trzy książki Małgorzaty Szejnert"

Małgorzata Szejnert z tytułem Warszawskiej Twórczyni 2026! *** To specjalne wyróżnienie przyznawane w ramach Nagrody Literackiej Warszawy. Z tej okazji napisałem o moich ulubionych książkach Szejnert. *** "Skoro nie można było pisać o ogóle, pisano o szczególe". To zdanie, wypowiedziane przez Małgorzatę Szejnert, przytacza Mariusz Szczygieł we wstępie do ostatniego wydania zbioru reportaży "My, właściciele Teksasu". Na podobną sprawę zwrócił uwagę Maciej Siembieda, który zanim stał się słynnym autorem kryminałów, był uznanym reporterem. W książce "Reportaż po polsku"...

Gazeta Wyborcza, Igor Mitoraj

[GAZETA WYBORCZA] "Wielka sztuka, luksus czy kicz? Jedni Mitoraja nie cenią, inni płacą za niego miliony"

"Karykatura", "kiczarz", "sztampa", "nadprodukcja". Krytycy są zgodni w ocenie sztuki Igora Mitoraja. Dlaczego rzeźbiarza pokochali Włosi i bogaci Polacy? *** 17 milionów euro. Tyle wydano na budowę Muzeum Mitoraja we włoskiej Pietrasancie. Otwarcie już na początku czerwca. Nowoczesna siedziba powstała na miejscu dawnej hali targowej blisko historycznego centrum miasteczka, w którym tworzył i zmarł polski rzeźbiarz. Czy Polacy tłumnie ruszą zwiedzać muzeum rzeźbiarza, którego dzieła rodzima krytyka nazywa „karykaturą współczesnej sztuki"? Sztuka Igora Mitoraja bije rekordy w...

Gazeta Wyborcza, Marjane Satrapi

[GAZETA WYBORCZA] "Muszę podziękować Marjane Satrapi. Gdyby nie "Persepolis", byłbym dziś kimś innym

Bez lektury jej "Persepolis" wielu rzeczy w życiu bym nie zrobił.  Ech...

***

Była połowa 2006 roku, gdy po polsku, w przekładzie Wojciecha Nowickiego, ukazał się pierwszy tom "Persepolis" Marjane Satrapi.

Miałem dwadzieścia lat i ostatnim przeczytanym przeze mnie komiksem był zapewne jakiś o Kaczorze Donaldzie z nieśmiertelnej serii "Gigant".

Nie ciągnęło mnie do komiksu. W późnych latach licealnych odkrywałem Garcię Márqueza, Saramago i Rushdiego. Na studiach pochłonęły mnie lektury zadane i fascynujące odkrycia w rodzaju "Człowieka i śmierci" Ariesa. Komiksy nie pasowały do tego zestawu.

Któr...

Gazeta Wyborcza, Nagroda Literacka Nike, Czarne, Marginesy, WBPiCAK, Szczepan Twardoch, Kasper Bajon, Jarosław Mikołajewski, Austeria, Korporacja Ha!art, Agora, Maciej Sieńczyk, Anna Bikont, Zyta Rudzka, Weronika Murek, Justyna Kulikowska, Michał Tabaczyński, Filtry, Michał Komar, Tomasz Pietrzak, Biblioteka Śląska w Katowicach, ArtRage, Paweł Rzewuski, Maciej Siembieda, Maciej Hen, Łukasz Garbal, Dorota Grabek, Marta Grzywacz, Czuły Barbarzyńca Press, Krzysztof Łapiński, Anna Piwkowska, Jurij Zawadski

Nagroda Literacka Nike 2026 - nominacje

Ogłaszamy nominacje do Nagrody Literackiej “Nike”! Siedem powieści, cztery reportaże i tyleż tomów poezji, dwie biografie, debiutancki zbiór opowiadań, esej i autobiografia. Tytuły nominowane w tegorocznej edycji Nagrody Literackiej „Nike" pokazują bogactwo i różnorodność polskiej literatury. *** Nominowani: - Kasper Bajon, „Poznań kolonialny. Rodzinna historia z Tanzanią w tle", wyd. Czarne - Anna Bikont, „Nie koniec, nie początek. Powojenne wybory polskich Żydów", wyd. Czarne - Łukasz Garbal, „Wańkowicz. Życie na kraterze", wyd. Czarne - Dorota Grabek,...