Posty o gatunku literackim: non-fiction

redakcja, rynek książki

[GAZETA WYBORCZA] "Redaktorka: Za cztery dni w oczyszczalni ścieków płacą jak za redakcję książki"

- Jestem w Norwegii i będę zarabiała w zakładzie przetwórstwa ryb, bo już nie dałam rady finansowo - pisze redaktorka, która pracowała w dużym polskim wydawnictwie książkowym.

– Redaktorzy i korektorzy są najbardziej pomijaną grupą zawodową na rynku książki – mówiła w rozmowie z "Wyborczą" redaktorka Milena Schefs. Po opublikowaniu wywiadu do "Wyborczej" dotarły głosy wsparcia dla Schefs oraz opowieści o losach redaktorów.

List redaktorki

Jestem redaktorką i korektorką. Jeszcze kilka miesięcy temu pracowałam dla znakomitego, dużego wydawnictwa, ale od miesiąca jestem w Norwegii i będę...

wywiad, Gazeta Wyborcza, Duży Format, Iwona Demko

[DUŻY FORMAT] "Dla panów na uczelni byłam wyzwaniem. Przed wejściem do kaplicy zrobiłam kram z gadżetami waginalnymi" - rozmowa z Iwoną Demko

Czy skoro 80 procent osób studiujących na wyższych uczelniach artystycznych to kobiety to jest dobrze czy źle? Pytam Iwonę Demko, rzeźbiarkę i profesorkę z krakowskiej ASP. *** Iwona Demko: Wizerunek rzeźbiarza to wizerunek macho. I tu się zaczynało robić ciekawie. Macho w końcu powinien być zadowolony z tego, że kobieta wygląda „jak kobieta". Dla panów na uczelni byłam wyzwaniem, z którym nie zawsze sobie radzili. Grałam wizerunkiem. Chciałam wnieść w przestrzeń zdominowaną przez mężczyzn element kobiecy. Wnieść do przestrzeni profesjonalistów wartości przez nich pogardzane i...

Gazeta Wyborcza, V&A East Storehouse

[GAZETA WYBORCZA] "Wypożycz sobie eksponat. Byłem w muzeum z przyszłości"

Najciekawsze muzeum, do którego trafiłem w 2025 roku? Proszę bardzo. *** Park Olimpijski w Londynie to niby park, z rzeką i ścieżkami, ale w jego centrum znajduje się olbrzymi stadion, a podczas spaceru mija się sporych rozmiarów pływalnię czy tor kolarski. Nad wszystkim góruje 114-metrowa wieża widokowa zaprojektowana przez Anisha Kapoora i Cecil Balmond. Wszystko zbudowano ponad dekadę temu z okazji letnich igrzysk olimpijskich. Olimpijski rozmach rozlał się na okolice. Przemysłowa dzielnica przechodzi szybkie przemiany, a jej symbolem stało się nowe, niezwykłe muzeum. Muzeum,...

Gazeta Wyborcza, Ministerstwo Kultury, komentarz, Andrzej Pilipiuk, Marta Cienkowska

[GAZETA WYBORCZA] "Kto przyznaje nagrody w Ministerstwie Kultury? I dlaczego chcemy to wiedzieć"

Ile jest takich nagród, przy których do ministry kultury Marty Cienkowskiej przychodzi pan lub pani X i mówi: "jemu dajecie"?

Jak ujawniliśmy w tekście z 6 stycznia, Ministerstwo Kultury przyznaje Nagrodę im. Tomasza Merty (o wartości 70 tys. zł) na wniosek jednej osoby, tłumaczki Magdaleny Merty. 

Ministerstwo wymienia tę nagrodę wśród najważniejszych dorocznych wyróżnień, które dostają wybitne postaci polskiego życia literacko — społecznego.

Andrzej Pilipiuk, laureat Nagrody im. Tomasza Merty „Między literaturą a historią" z 2025 roku, jest pisarzem fantasy, który obok swojej działalności...

Julian Barnes, Colm Toibin, Anne Fadiman, zapowiedzi

Książki na które czekam - postscrptum

Dzisiaj w pracy piszę o najbardziej wyczekiwanych przeze mnie książkach, które ukażą się po polsku w nadchodzącym roku. Chciałbym do tego dodać małe postscriptum, czekam bowiem też na trzy książki w języku angielskim. Zaczynamy od "Frog. And Other Essays" Anne Fadiman. Autorka dwóch niezapomnianych tomów esejów poświęconych - choć nie tylko - literaturze ("Ex libris. Wyznania czytelnika" i "W ogóle i w szczególe. Eseje poufałe") wraca do czytelników po niemal dekadzie milczenia. Długie życie żabiej rodziny, edukacja zdalna i pierwszy w historii magazyn na Antarktydzie. Choć Fadiman...

Gazeta Wyborcza, Ministerstwo Kultury, Andrzej Pilipiuk, Marta Cienkowska, Magdalena Merta

[GAZETA WYBORCZA] "Tę nagrodę Ministerstwo Kultury przyznaje na wniosek jednej osoby. To co roku 70 tys. zł"

Przyznaję, że ta historia mnie w minionym roku zafascynowała. Otóż bardzo chciałem się dowiedzieć kto i dlaczego przyznaje pewną nagrodę w Ministerstwie Kultury. I ile jest warta. Korespondencja z rzecznikiem resortu była niespieszna, efekty są za to intrygujące. *** Był 2016 rok, gdy ówczesny minister Piotr Gliński zdecydował, że jedna z dorocznych nagród resortu kultury będzie przyznawana w kategorii "historia i literatura". Patronem wyróżnienia ustanowiono Tomasza Mertę, byłego generalnego konserwator zabytków, który zginął w katastrofie smoleńskiej. Postanowiliśmy...

Karakter, Katarzyna Boni, Agora, Zofia Król

Zofia Król, "Droga przez łąkę" i Katarzyna Boni, "Którędy do wyjścia?"

Książki, które dają nadzieję. I którymi żegnam się z Państwem w tym roku. *** Potrzebie nawiązywania relacji z przestrzenią, pisze Zofia Król w eseju “Droga przez łąkę”, towarzyszy dzisiaj strach przed katastrofą i poczucie bezradności. Pyta Król: “Kto marzy o chodzeniu miedzą, kiedy płoną pola i lasy”? Autorka przemieszcza się po widokach z pomocą pomarańczowego ludzika, którego wszyscy znamy z pewnej cyfrowej mapy i pisze o sposobach wnikania w przestrzeń - fizycznych jak chodzenie i tych pośrednich, choć najbardziej nam dostępnych, zapisach literackich. Doświadczanie świata za...

Gazeta Wyborcza, ortografia

[GAZETA WYBORCZA] "5 zmian w pisowni, które na pewno łatwo przyswoisz. Bo już tak piszesz"

Dzień dobry w Nowym Roku. Czy nowe zasady ortografii już opanowane? Nie ma cwaniaka nad Warszawiaka. Przyznają Państwo, że to zdanie wygląda dość dziwnie. Od 1 stycznia 2026 roku to jednak jak najbardziej poprawne – wszystko dzięki reformie pisowni, za którą stoi Rada Języka Polskiego. Reforma wchodzi powoli. Ogłoszona została w maju 2024 roku, więc czasu na przyswojenie nowych reguł dostaliśmy całkiem sporo. Jeszcze więcej mają go maturzyści i osoby piszące egzamin ósmoklasisty, które dopiero w 2031 roku będą musiały stosować się do zmian. Jak mówią w mediach przedstawiciele Rady,...

Znak, wywiad, Gazeta Wyborcza, Piotr Sztompka

[GAZETA WYBORCZA] "Właśnie w Ameryce spotkałem wielu ludzi, którzy nie zazdrościli, ale pomagali" - rozmowa z prof. Piotrem Sztompką

- To, co mnie zastanawia i niepokoi najbardziej, to kryzys zaufania społecznego - mówi profesor Piotr Sztompka w rozmowie, która była dla mnie jedną z najciekawszych przygód tego roku. Rozmawiamy o tym, że ważne dla człowieka są nie tylko dobra materialne, ale też poczucie godności czy zaufanie do innych. Znajdziecie w tej rozmowie wizje kasandryczne i nadzieję. Jaki jest sens życia i czym jest dobre życie? Dzisiaj w moim miejscu pracy. Kierunek zwiedzania w komentarzu. *** Sztompka - Durkheim pisał, że „moralność polega (...) na byciu solidarnym z daną grupą i zmienia się...